Choć dziś stal nierdzewna stosowana jest niemal we wszystkich gałęziach polskiego, europejskiego, a nawet światowego przemysłu – to jest to stosunkowo jeden z najmłodszych masowo stosowanych materiałów. Został on opatentowany około 110 lat temu przez niemieckich inżynierów. Swoje pierwsze zastosowanie znalazł właśnie w przemyśle spożywczym – anglik Harry Brearley, twórca określenia „stal nierdzewna” po odkryciu, że nie rdzewieje ona w kontakcie z octem i sokiem z cytryny, postanowił przekonać do pomysłu producenta noży R. F. Mosleya.
W ciągu kolejnych dekad światowi inżynierowie znaleźli dla stali wiele innych zastosowań, jednak nadal jest to materiał stosowany powszechnie w przemyśle spożywczym. Na czym polega fenomen tego materiału?
Gatunki stali nierdzewnej wykorzystywane w przemyśle spożywczym
Choć stal nierdzewna jako grupa stali odpornych na korozję jest w całości dopuszczona do kontaktu z żywnością i wodą pitną, to najczęściej wykorzystuje się stal austenityczną – najpopularniejszy gatunek stali nierdzewnej. Ważne jest jednak, aby producent gotowych, stalowych produktów złożył wniosek do Państwowego Zakładu Higieny o potwierdzenie, że dany artykuł może być bezpiecznie stosowany w kontaktach z żywnością. Stal różnie się zachowuje w danych środowiskach i może się okazać, że PZH zasugeruje zastosowanie innego gatunku stali, np. ze względu na temperaturę pracy urządzenia.
Zastosowanie stali nierdzewnej w przemyśle spożywczym
Zastosowanie stali nierdzewnej w przemyśle spożywczym jest ogromne. Zacznijmy od faktu, że niemal w każdej domowej kuchni znajdziemy artykuły wykonane właśnie z tego materiału. Noże, sztućce, garnki, a nawet miski – wszystko to codziennie nam służy podczas prac kuchennych, zachowując przez lata wszelkie właściwości. Wyroby ze stali nierdzewnej powszechnie stosuje się również w przemyśle gastronomicznym. Wykonywane są z niej blaty w kuchniach przemysłowych, obudowy urządzeń AGD, a także zlewozmywaki i armatura. Stricte w przemyśle spożywczym stal nierdzewną wykorzystuje się jako elementy instalacji w fabrykach zajmujących się produkcją i przetwórstwem żywności. Wykonywane są z niej także m.in. cysterny mleczarskie. Stal nierdzewna dzięki swoim wyjątkowym właściwościom cieszy się bardzo szerokim zastosowaniem. Warto przyjrzeć się powodom, dla których tak się dzieje.
Przewaga stali nierdzewnej w przemyśle spożywczym
Stal nierdzewna jest powszechnie wykorzystywana w przemyśle spożywczym ze względu na swoją nietoksyczność i łatwość utrzymania w czystości. Materiał ten nie wchodzi w reakcje chemiczne z innymi substancjami oraz może być czyszczony za pomocą wysokich temperatur. W procesie dezynfekcji możemy stosować także większość dostępnych detergentów – stal nierdzewna nie jest chłonna i po opłukaniu jej powierzchni wodą – swobodnie możemy wykorzystywać ją do obróbki żywności. Nie bez znaczenia, zwłaszcza dla przedsiębiorców, jest także fakt, że materiał ten jest niezwykle wytrzymały i nie wymaga regularnej i kosztownej konserwacji. Choć stal nierdzewna bywa nieco droższa od innych surowców, stanowi ona doskonały kompromis między interesami konsumenta i producenta. Surowe normy HACCP zalecają, aby w kontakcie z żywnością wykorzystywać właśnie ten materiał. Warto także wspomnieć, że stal nierdzewna idealnie nadaje się do recyklingu, gdyż nawet po przetopieniu zachowuje swoje wyjątkowe właściwości.
